راهنمای آزمایشگر فونت وب فارسی
زمان مطالعه: ۳ دقیقه
این ابزار چیست؟
پیش از اینکه یک فونت را در سایت، اپلیکیشن یا طرح گرافیکی به کار ببرید، باید مطمئن شوید همهی حروف فارسی را دارد و متن فارسی با آن درست دیده میشود. بسیاری از فونتها «ی» و «ک» فارسی، ارقام فارسی، گیومه یا نیمفاصله را ندارند و این کمبود فقط وقتی پیدا میشود که کار منتشر شده است.
این ابزار فایل فونت را میگیرد، پوشش هر گروه از نویسههای فارسی را جدا نشان میدهد، نامها و ویژگیهای OpenType فونت را میخواند و پیشنمایش متن، نیمفاصله، کشیده، ارقام و نشانهگذاری را در اندازه و وزن دلخواه نمایش میدهد. فایل فقط در همین صفحه خوانده میشود و هیچجا فرستاده نمیشود.
گامبهگام
فونت را انتخاب کنید
با «انتخاب فایل فونت» یک فایل TTF، OTF، WOFF یا WOFF2 تا ۱۰ مگابایت بدهید.
پوشش حروف را ببینید
برای هر گروه، مثل حروف فارسی، ی و ک فارسی، ارقام فارسی و نشانهگذاری، نویسههای موجود و کمبود فهرست میشوند. گروههایی که برای متن فارسی ضروریاند جدا مشخص شدهاند.
متن آزمایشی را بنویسید
در کادر «متن آزمایشی» متن خودتان را بنویسید یا متن پیشفرض را نگه دارید که همهی حروف خاص فارسی را دارد؛ اندازه و وزن را عوض کنید.
جزئیات نوشتار را بررسی کنید
نمونههای نیمفاصله، کشیده، ارقام و نشانهگذاری را ببینید. در نمونهی نیمفاصله، «میروم» باید با فاصلهی کم و بدون اتصال دو بخش دیده شود؛ اگر شبیه «میروم» شد، فونت نیمفاصله را درست پشتیبانی نمیکند.
مجوز را بخوانید
نامها و متن مجوزی که داخل فایل نوشته شده نمایش داده میشود، اما پیش از استفادهی تجاری، مجوز را از منبع خود فونت بخوانید.
نمونههای کاربردی
آزمودن نیمفاصله
این متن را در کادر آزمایشی ببینید؛ در فونت سالم، دو نیمهی «میروم» و «کتابها» جدا اما نزدیک به هم دیده میشوند.
میروم · میروم · کتابها · کتابها
فونتی که ی و ک عربی دارد
اگر فونت فقط شکل عربی این دو حرف را داشته باشد، متن فارسی با قلم جایگزین سیستم نمایش داده میشود و ناهماهنگ دیده میشود.
نتیجه: گروه «ی و ک فارسی (جدا از عربی)»: ی و ک کم است
فایل WOFF2
این قالب فشرده است و خواندن جدولهایش کتابخانهی جدا لازم دارد؛ پیشنمایش کار میکند ولی پوشش حروف نه.
نتیجه: فقط پیشنمایش؛ برای پوشش حروف نسخهی TTF، OTF یا WOFF را بدهید
اشتباههای رایج
- دیدن ظاهر درست در پیشنمایش و فرض اینکه فونت کامل است: مرورگر حرفهای کمبود را بیصدا با فونت دیگری میکشد. همیشه جدول پوشش را ببینید.
- قضاوت دربارهی وزنها با یک فایل: هر فایل معمولاً فقط یک وزن دارد و مرورگر وزنهای دیگر را مصنوعی کلفت یا نازک میکند. برای هر وزن فایل جدا را بیازمایید.
- نادیده گرفتن ارقام فارسی: اگر فونت ارقام فارسی نداشته باشد، عددها در متن با قلم دیگری نمایش داده میشوند و خط زمینه بههم میریزد.
- استفادهی تجاری فقط به اتکای متن داخل فایل: ممکن است ناقص یا قدیمی باشد. مجوز رسمی را از سازندهی فونت بگیرید.
قلم جایگزین چیست؟
وقتی فونت انتخابشده نویسهای را ندارد، مرورگر و سیستمعامل همان نویسه را از فونت دیگری قرض میگیرند. این کار جلوی خانهی خالی را میگیرد اما نتیجه ناهماهنگ است: اندازه، ضخامت و ارتفاع حروف قرضی با بقیهی متن یکی نیست و گاهی اتصال حروف فارسی در مرز دو فونت میشکند.
به همین دلیل جدول پوشش از پیشنمایش مطمئنتر است. اگر گروه ضروریای کمبود دارد، یا فونت دیگری انتخاب کنید یا در فهرست فونتهای CSS، فونت فارسی کاملی را بلافاصله پس از آن بگذارید.
پرسشهای متداول
- فونت من آپلود میشود؟
- نه؛ فایل فقط در حافظهی همین صفحه خوانده و برای پیشنمایش در مرورگر شما ثبت میشود و هیچجا فرستاده نمیشود. با بستن صفحه فونت هم از بین میرود.
- چرا برای WOFF2 اطلاعات فونت و پوشش حروف نمایش داده نمیشود؟
- خواندن جدولهای فشردهی WOFF2 به کتابخانهی جداگانهای نیاز دارد که همراه ابزار نیست. در این حالت فقط پیشنمایش با موتور خود مرورگر کار میکند. برای بررسی کامل، همان فونت را به صورت TTF، OTF یا WOFF بارگذاری کنید.
- اگر وزنهای فونت پیشنمایش را تغییر ندهند چرا؟
- هر فایل فونت فقط یک وزن دارد (مگر فونت متغیر باشد). مرورگر برای وزنهای دیگر خودش متن را کلفتتر میکند و ظاهر آن با فونت واقعی همان وزن فرق دارد.